Ik heb hiervoor gewaarschuwd. Nu is het tijd om te handelen!

Het recente bericht over Surinaamse voetballers die ondanks de wetswijziging van september 2026 nog steeds hun Nederlandse nationaliteit dreigen te verliezen, bevestigt dat er ernstige juridische onzekerheid bestaat. De bedoeling van de wetswijziging op 8 september 2026 was goed. De haast was begrijpelijk. Goedbedoelde wetgeving moet mensen beschermen, niet het risico vergroten dat zij hun bestaande nationaliteit verliezen.

Tijdens de parlementaire behandeling heb ik herhaaldelijk aandacht gevraagd voor deze risico’s en voor een structurele oplossing. Niet alleen voor voetballers of andere bijzondere groepen. Voor alle Surinamers en hun nakomelingen die aan dezelfde wettelijke voorwaarden voldoen.

Dit gaat over veel meer dan voetballers!
Onze diaspora woont in Nederland, de Verenigde Staten, Canada, Australië, het Caribisch gebied en overal ter wereld. Hoeveel mensen willen de Surinaamse nationaliteit? Dat weten we niet. Niet iedereen zal die behoefte hebben.
Voor velen gaat het om meer dan een paspoort. Het gaat om afkomst, identiteit, verbondenheid en erkenning. Om het gevoel: SURINAME IS OOK MIJN LAND!

Tegelijkertijd moeten de belangen van Surinamers die in Suriname wonen serieus worden genomen. Nationaliteit betekent niet dat automatisch alle andere rechten en voorzieningen zonder voorwaarden worden toegekend.
En de PSA dan?
Een PSA is waardevol, alleen is het geen Surinaamse nationaliteit.
Met een PSA erkennen we iemands Surinaamse afkomst. Met nationaliteit erkennen we iemand als Surinamer. Dat verschil is fundamenteel.

Mijn vijf voorstellen aan DNA
1. Heroverweeg de Toescheidingsovereenkomst van 1975 en haar gevolgen.
De onafhankelijkheid scheidde twee staten en bracht ook een juridische scheiding tussen Surinamers teweeg. Onderzoek welke bepalingen en historische gevallen nog rechtsgevolgen hebben. Herstel waar mogelijk onrechtvaardigheden en ontwikkel, in overleg met Nederland, een duurzame regeling die bestaande nationaliteiten zo goed mogelijk beschermt.
De onafhankelijkheid scheidde twee staten. Zij hoeft Surinamers en hun nakomelingen niet blijvend van elkaar te scheiden.
2. Richt een onafhankelijk functionerend Diaspora Directoraat op.
Geen versnipperd beleid, politieke willekeur of uitzonderingsregelingen. Richt een professioneel Diaspora Directoraat op, wettelijk verankerd en onder verantwoordelijkheid van de president. Zorg voor gelijke behandeling, transparante procedures, samenwerking met ambassades en consulaten en één aanspreekpunt voor onze wereldwijde diaspora.
3. Erken Surinaamse afstamming als wettelijke grondslag.
Surinaamse afstamming (jus sanguinis) moet een objectieve wettelijke grondslag zijn, met duidelijke, voor iedereen gelijke criteria en een nauwkeurige afbakening van afstammingslijnen en generaties.
Wie aan die voorwaarden voldoet, verkrijgt het Surinamerschap van rechtswege. De overheid stelt vast of iemand aan de voorwaarden voldoet. Punt, uit! Nationaliteit mag niet afhankelijk zijn van een politieke beslissing of persoonlijke gunst.
Geen voorkeursbehandeling voor voetballers, topsporters of andere geselecteerde groepen. Van rechtswege verkrijgen is echter op zichzelf geen garantie dat de Nederlandse nationaliteit behouden blijft. Dat vereist afzonderlijke toetsing aan de Rijkswet op het Nederlanderschap.
4. Maak nationaliteit nooit afhankelijk van economisch nut.
Onze diaspora kan bijdragen met kennis, ervaring, investeringen en internationale contacten. Die bijdrage is welkom, geen voorwaarde voor het Surinamerschap. Nationaliteit is geen beloning voor prestaties, rijkdom of maatschappelijk aanzien.
5. Scheid nationaliteit van andere rechten en voorzieningen.
Erkenning van het Surinamerschap betekent niet dat aanspraken op grond, sociale voorzieningen en andere faciliteiten zonder meer of zonder voorwaarden ontstaan. Regel zulke aanspraken zorgvuldig en bescherm de gerechtvaardigde belangen van Surinamers die in Suriname wonen.
Behandel kiesrecht en verkiesbaarheid afzonderlijk en met juridische precisie: deze politieke rechten kunnen rechtstreeks samenhangen met het staatsburgerschap en mogen uitsluitend binnen de grenzen van de Grondwet en toepasselijke wetgeving worden geregeld.

Mijn oproep aan DNA
Neem zelf onmiddellijk het initiatief om de wet te herzien!
Wacht niet op nieuwe incidenten, verzoeken vanuit de regering of druk van bijzondere belangengroepen.
Laat de noodzakelijke wetsaanpassingen grondig toetsen aan de Nederlandse Rijkswet op het Nederlanderschap. Onderzoek ook de gevolgen voor Surinamers met andere nationaliteiten. Bespreek met Nederland of aanvullende bilaterale afspraken nodig en mogelijk zijn.
Suriname kan zijn eigen nationaliteitswet veranderen. Suriname kan niet bepalen hoe andere landen hun nationaliteitswetgeving toepassen.
Geen nieuwe gelegenheidswetgeving. Geen uitzonderingen voor enkelen. Geen verder uitstel.

Nationaliteit is geen gunst, geen beloning, geen voorrecht voor enkelen. Surinamer-zijn eindigt niet aan de grens!

Dr. Ruben F. del Prado, MD, M.P.H.
Dek’ati International N.V.